25 czerwca 2026 roku w Muzeum Lotnictwa Polskiego odbyła się uroczysta prezentacja odrestaurowanego samolotu PZL-106 Kruk – jednej z najbardziej rozpoznawalnych konstrukcji polskiego agrolotnictwa. Wydarzenie zgromadziło liczne grono przedstawicieli środowisk lotniczych oraz pasjonatów historii polskich skrzydeł. Gościem specjalnym był pilot doświadczalny Henryk Bronowicki.
Przybyłych gości powitał Dyrektor Muzeum Lotnictwa Polskiego Tomasz Kosecki. Wśród uczestników znaleźli się między innymi harcerze ze Szczepu XIX Krakowskiej Lotniczej Drużyny Harcerskiej „Słoneczne drogi”, reprezentanci Krakowskiego Klubu Seniorów Lotnictwa oraz gość honorowy wydarzenia – pilot doświadczalny Henryk Bronowicki.
W swoim wystąpieniu Dyrektor Kosecki podkreślił wyjątkowe znaczenie samolotu PZL-106 Kruk dla historii polskiej techniki lotniczej. Zwrócił uwagę, że była to konstrukcja w stu procentach polska – zaprojektowana i produkowana przez krajowy przemysł lotniczy jako nowoczesny samolot przeznaczony do wykonywania prac agrolotniczych. Podkreślił również, że obecnie w muzeach technicznych zachowały się zaledwie trzy egzemplarze tego typu samolotu, z czego aż dwa znajdują się w zbiorach Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie. To powód do szczególnej dumy dla naszej instytucji i jednocześnie wielka odpowiedzialność za zachowanie tego ważnego elementu narodowego dziedzictwa technicznego.
Następnie prelekcję wygłosił dr hab. Krzysztof Mroczkowski – Zastępca Dyrektora Muzeum ds. naukowych, który przybliżył słuchaczom znaczenie polskiego agrolotnictwa dla rozwoju rolnictwa zarówno w kraju, jak i poza jego granicami. Opowiedział o skali działalności polskich przedsiębiorstw lotniczych oraz o roli, jaką rodzime konstrukcje odegrały w modernizacji prac rolniczych na wielu kontynentach. W swoim wystąpieniu wskazał również, że samoloty takie jak PZL-106 Kruk są dziś bezcennymi świadkami osiągnięć polskich konstruktorów i ważnym elementem narodowego dziedzictwa techniki.
Ważną część prezentacji stanowiły także slajdy dokumentujące kolejne etapy renowacji muzealnego Kruka. Dyrektor Mroczkowski szczegółowo omówił zakres przeprowadzonych prac oraz wyzwania, z jakimi na co dzień mierzą się muzealni konserwatorzy. Uczestnicy mogli poznać specyfikę konserwacji wielkogabarytowych obiektów techniki, wymagającej nie tylko specjalistycznej wiedzy, ale również ogromnej precyzji, cierpliwości i poszanowania historycznej substancji zabytku. Dzięki prezentowanym materiałom publiczność mogła przekonać się, jak wiele pracy i zaangażowania kryje się za efektem, który dziś można podziwiać na ekspozycji.
Szczególnie wyczekiwanym punktem programu było spotkanie z Henrykiem Bronowickim – jednym z najbardziej zasłużonych polskich pilotów doświadczalnych. Przez dekady związany z mieleckim przemysłem lotniczym uczestniczył w próbach w locie i procesach certyfikacyjnych wielu polskich konstrukcji, przyczyniając się do ich rozwoju i doskonalenia. Jego doświadczenie obejmuje tysiące godzin spędzonych za sterami samolotów oraz udział w programach realizowanych zarówno w Polsce, jak i za granicą.
Gość honorowy podzielił się wspomnieniami z okresu oblatywania polskich samolotów agrolotniczych oraz opowiedział o ich eksploatacji na różnych kontynentach. Uczestnicy mogli usłyszeć historie dotyczące narodzin prototypów różnych modyfikacji PZL-106 Kruk, pracy pilotów doświadczalnych oraz wyzwań towarzyszących wprowadzaniu nowych konstrukcji do produkcji.
Była to niezwykle cenna lekcja historii przekazana przez człowieka, który nie tylko obserwował rozwój polskiego agrolotnictwa, ale sam aktywnie uczestniczył w jego tworzeniu. Możliwość wysłuchania wspomnień świadka tamtych dni pozwoliła spojrzeć na „Kruka” nie jak na muzealny eksponat, lecz jak na maszynę, która przez lata współtworzyła sukces polskiego lotnictwa użytkowego.
Po zakończeniu wystąpień Dyrektor Tomasz Kosecki zaprosił wszystkich uczestników do obejrzenia z bliska efektów prac renowacyjnych wykonanych przez specjalistów Muzeum Lotnictwa Polskiego. Odnowiony PZL-106 Kruk prezentuje się dziś imponująco, przypominając o czasach, gdy polskie samoloty rolnicze należały do najbardziej cenionych na świecie.
Spotkanie było nie tylko okazją do zaprezentowania efektów wielomiesięcznej pracy konserwatorów, ale również do kultywowania pamięci o ludziach, którzy tworzyli potęgę polskiego agrolotnictwa.
