W niedzielę 27 lipca 2025 r. w Wał-Rudzie i Zabawie odbyły się uroczyste obchody 81. rocznicy akcji Most III – jednej z najbardziej brawurowych i kluczowych operacji wywiadowczych Armii Krajowej podczas II wojny światowej.
Wydarzenie zgromadziło przedstawicieli samorządu powiatu tarnowskiego i gminy Radłów, środowiska kombatanckiego, lokalnych mieszkańców oraz liczne grono pasjonatów historii. Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie reprezentował Dyrektor Tomasz Kosecki, który w imieniu naszej instytucji:
Obchody miały również wyjątkowy charakter edukacyjny i integracyjny. Po części oficjalnej, uczestnicy zgromadzili się przy namiocie obok sanktuarium, gdzie odbył się piknik historyczny z udziałem grup rekonstrukcji historycznej oraz gra terenowa, pozwalająca poprzez zabawę lepiej zrozumieć kulisy i przebieg akcji Most III.
Szczególne miejsce w Zabawie zajmuje dziś hangar przy sanktuarium, w którym eksponowane są militarne pamiątki, w tym fragmenty samolotu Douglas C-47 Dakota, podobnego do tego, który nocą z 25 na 26 lipca 1944 r. lądował na lądowisku „Motyl” pod Tarnowem. Najnowszym nabytkiem są historyczne spadochrony, a dzięki inicjatywie lokalnego przedsiębiorcy w ostatnich dniach droga prowadząca do hangaru została wybetonowana tak, by przypominała pas startowy. Muzeum Lotnictwa Polskiego przekazało w tym roku do hangaru naturalnej wielkości sylwetki polskich partyzantów biorących udział w akcji Most III.
To niezwykle poruszające wydarzenie przypomniało o bohaterstwie żołnierzy Armii Krajowej oraz znaczeniu operacji, która miała bezpośredni wpływ na przebieg II wojny światowej i losy Europy.
Zapraszamy do obejrzenia fotorelacji z obchodów:
Fot. P. Topolski, arch. Starostwa Powiatowego w Tarnowie / Fot. Miasto i Gmina Radłów