Logo Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie
Ekspozycja stała Szybowce

SZD-24-4A Foka

Kraj:Polska
Typ:szybowiec wyczynowy
Rok:1960

SZD-24 Foka to szybowiec wyczynowy klasy standard konstrukcji drewnianej, skonstruowany pod koniec lat 50. w Szybowcowych Zakładach Doświadczalnych w Bielsku-Białej przez inżynierów Władysława Okarmusa i Piotra Mynarskiego z przeznaczeniem do wystawienia go w konkursie na najlepszy szybowiec klasy standard organizowanym przez OSTIV (Organisation scientifique et technique du vol à voile – Międzynarodowa Organizacja Naukowo-Techniczna Szybownictwa) oraz startu w Szybowcowych Mistrzostwach Świata w Kolonii w 1960 r.

Na drugim prototypie Adam Witek zdobył w tych mistrzostwach trzecie miejsce. We wrześniu 1961 r. do produkcji skierowano ulepszoną wersję SZD-24C ze skrzydłami jednodźwigarowymi, wyposażoną w instalację tlenową, zmodyfikowane podwozie i tablicę przyrządów. Wyprodukowano 80 egzemplarzy. Następnie powstały prototypy SZD-24-2 Foka 2 i SZD-24-3 Foka 3 ze zmodyfikowanymi skrzydłami, ale nie weszły do produkcji seryjnej.

W 1962 r. rozpoczęto produkcję wersji Foka 4A ze skrzydłami bezdźwigarowymi. Wyprodukowano 111 egzemplarzy, z których wiele wyeksportowano. Do dziś wiele tych szybowców wciąż lata. Na Foce 4 Jan Wróblewski zwyciężył w klasie otwartej w Szybowcowych Mistrzostwach Świata w South Cerney w Wielkiej Brytanii w 1965 r., a Franciszek Kępka i Jerzy Wojnar zajęli odpowiednio 3 i 4 miejsce w klasie standard.

Na szybowcach Foka ustanowiono kilka rekordów świata:
– W 1960 r. Pelagia Majewska ustanowiła na Foce rekord prędkości 62,29 km/h na trasie trójkąta 300 km.
– W 1963 r. Pelagia Majewska poprawiła ten rekord na 72 km/h, a w tym samym dniu Adela Dankowska poprawiła go na 82,5 km/h.
– W 1963 r. Jan Wróblewski wykonał przelot docelowo-powrotny na trasie Leszno-Olsztyn-Leszno o długości 682 km.
– W 1964 r. Henryk Lisiecki wykonał przelot otwarty o długości 744 km.
Prezentowany egzemplarz o numerze fabrycznym W-234 i znakach rejestracyjnych SP-2451 został wyprodukowany w 1964 r. w Zakładach Sprzętu Lotnictwa Sportowego we Wrocławiu.

Dane techniczne:

Rozpiętość14,98 m
Długość7,0 m
Powierzchnia nośna12,16 m2
Masa własna228 kg
Masa startowa313 kg
Doskonałość34 przy prędkości optymalnej 84 km/h
Opadaniemin. 0,66 m/s przy prędkości ekonomicznej 75 km/h
Prędkość minimalna64 km/h
Maks. prędkość nurkowania260 km/h