Logo Muzeum
Zbiory


Magazyn: Mięśniolot Mikołaja Surmanowicza

Mięśniolot Mikołaja Surmanowicza
Polska
amatorski wiropłat – mięśniolot
1974



  • Dane techniczne


Rozpiętość
Długość
Masa startowa 17 kg + masa pilota
Maksymalna prędkość 60–70 km/h
Pułap 2–3 m
Zasięg
Uzbrojenie
Silnik :

 

UWAGA: powyższe dane to obliczeniowe dane konstruktora.


Mięśniolot, czyli aerodyna (maszyna latająca cięższa od powietrza) napędzana siłą ludzkich mięśni, dzierży palmę pierwszeństwa w historii rozwoju statków powietrznych. Pomysł lotu o własnych siłach był naturalną konsekwencją obserwacji latających stworzeń. Od niepamiętnych czasów człowiek marzył o tym, by wzorem ptaków wzbić się w powietrze za pomocą doczepionych do ramion skrzydeł, czego najlepszym wyrazem jest mit ikaryjski. Już w średniowiecznych wzmiankach pojawiają się postacie budowniczych mięśniolotów – skrzydłowców, które miały wzbić się w powietrze dzięki ruchom skrzydeł. Dopiero Leonardo da Vinci zaproponował mięśniolot z wirnikiem nośnym.

XIX wiek przyniósł rewolucję w teorii lotu wraz z pomysłem na rozdzielenie skrzydła, napędu i sterowania. Próby z płatem stałym, a następnie zastosowanie lekkiego silnika spalinowego jako napędu lotniczego, pozwoliły wreszcie na spełnienie marzenia o swobodnym locie i bujny rozwój lotnictwa w XX wieku. Nie oznaczało to jednak kresu historii mięśniolotu. Przeciwnie, pojawiły się konstrukcje wykorzystujące nowe zdobycze techniki. Jedną z nich był rower – niezwykle udany pojazd (obecnie najpopularniejszy na świecie) napędzany siłą mięśni ludzkich z wykorzystaniem korby nożnej i przekładni łańcuchowej. Próby zastosowania tych rozwiązań w maszynach latających doprowadziły do powstania szeregu „latających rowerów” – mięśniolotów, w których pilot-cyklista pedałując rozpędzał pojazd do prędkości mających umożliwić przynajmniej krótkie wzloty na zamocowanych na stałe skrzydłach, lub śmigłowych, w których obrót pedałów był przekazywany do wału śmigła.

Przekładnię łańcuchową stosowano również w najbardziej obiecujących konstrukcjach zbliżonych koncepcyjnie i konstrukcyjnie do motoszybowców. W II połowie XX wieku rozwój nowych technologii materiałowych i informatycznych otworzył nowy rozdział w historii mięśniolotów, których budowy zaczęły się podejmować instytuty badawcze, uczelnie techniczne i przemysł lotniczy. Największe sukcesy osiągnięto w kategorii mięśniolotów śmigłowych, które okazały się zdolne do wielokilometrowych lotów trwających do kilkuset minut. W dniu 12 czerwca 1979 r. pilot Bryan Allen dokonał przelotu ponad kanałem La Manche na mięśniolocie śmigłowym Gossamer Albatross konstrukcji Paula B. MacCready’ego; 70 lat wcześniej Louis Blériot jako pierwszy pokonał kanał na samolocie własnej konstrukcji. W 1988 r. ustanowiono obecny rekord odległości lotu mięśniowego – 115,11 km (Kanellos Kanellopoulos na mięśniolocie MIT Daedalus 88).

Jednak tradycja konstruktorów – amatorów również znalazła kontynuatorów. W Polsce byli to m.in. inż. Stanisław Bienia i Antoni Mrozek, obaj zawodowo związani z lotnictwem. Pracownikiem przemysłu lotniczego był także Mikołaj Surmanowicz z Kalisza, konstruktor mięśniolotu – wiropłata. Związki M. Surmanowicza z lotnictwem były jednak głębsze, był bowiem także modelarzem lotniczym, pilotem i instruktorem szybowcowym. Już w 1936 r. zbudował i wypróbował mięśniolot – skrzydłowiec. Będąc już na emeryturze, w roku 1971 podjął się skonstruowania kolejnego mięśniolotu.

Mięśniolot Surmanowicza był jednoosobowym wiropłatem z wirnikiem trójłopatowym, łopaty o  profilu NACA-0012 (zmodyfikowanym). Belka ogonowa zakończona była statecznikami pionowym i poziomym. Podwozie trójpodporowe (pierwotnie – 2), złożone z przedniego koła typu rowerowego i dwóch małych kół z tyłu po bokach. Specjalne rozwiązanie tarczy sterującej wirnika sprawiało, iż mięśniolot był samostateczny. Wirnik napędzany był za pomocą korby o napędzie nożnym, z której obrót przenoszony był przez łańcuch na koło zębate u podstawy kolumny wirnika i dalej na wał wirnika. Tarcza wirnika miała powierzchnię 20 m2 a maksymalne obciążenie jednostkowe wynosiło 4,5 kg/m3. Przyrząd sterowy stanowiły obrotowe uchwyty, na które nawinięto cięgna połączone z tarczą sterującą. Szacowana moc potrzebna do startu wynosiła od 0,3 do 0,5 KM. Materiały konstrukcyjne to: stale stopowe, duraluminium, drewno balsowe, sosnowe i brzozowe.

Budowa mięśniolotu trwała 3 lata i wiązała się z dużymi nakładem pracy oraz wysokimi kosztami. Próby miały miejsce w październiku 1974 r. i latem roku następnego i według konstruktora wypadły pomyślnie, mięśniolot wykonał kilka skoków. Dalszym próbom położyła kres śmierć Mikołaja Surmanowicza w 1975 r. Dzięki rodzinie konstruktora w 2005 r. mięśniolot trafił do Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie.

Powrót



Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
© NeoServer 2009 -      - Polityka obsługi "ciasteczek"     - statystyka